
توجه کردن، گوش دادن، گفتار
«۰ تا ۲ ماهگی»
- در مورد رفتارهای کودکتان فکر کنید و به رفتارهای او نگاه کنید.
- زمانی رابرای تعاملات رو در رو و نزدیک با کودکتان بگذرانید.
- از صورت و لمس برای افزایش توجه کودکتان استفاده کنید.
- از گفتار و نشانه های مستقیم در پاسخ به رفتارهای کودکتان استفاده کنید. به عنوان مثال، از تکرار در گفتار و لمس، تنوع در آهنگ صدا، بیان چهره ای و حرکات سر و ... استفاده کنید.
- در هنگام غذا دادن یا حمام کردن کودکتان آواز بخوانید.
- کودکتان را با وزن و آواز، در بغل تکان دهید.
- برای کودکتان صداهای مختلف محیط اطراف را توضیح دهید.
- چون شنیدن گفتار شما در محیط های شلوغ و پر سر و صدا برای کودکتان مشکل است، با او در موقعیت های آرام و ساکت صحبت کنید.
- صداهایی را که کودکتان تولید می کند تقلید کنید.
- از نشانه های ساده و صداهای اطمینان بخش برای ارتباط و نوازش کودکتان استفاده کنید.
- هنگام انجام کارهای معمول روزانه مثل غذا دادن، تعویض پوشک و حمام کردن با کودکتان صحبت کنید.
-
«۲ تا ۴ ماهگی»
- درباره ی رفتارهای کودکتان فکر کرده و رفتارهای او را تماشا کنید. صداهایی را که تولید می کند تقلید نمایید. با او درباره ی اشیائی که به آنهانگاه می کند نیز صحبت کنید.
- زمانی را برای تعامل رو در رو و نزدیک با کودکتان بگذرانید.
- از گفتار و لمس برای افزایش توجه کودکتان استفاده کنید، به صورت آهنگین با وی صحبت کنید و صدایتان را طوری تغییر دهید که موجب جلب توجه او شود.
- تشخیص گریه های مختلف کودکتان و پاسخ متفاوت به آنهارا بیاموزید.
- با کودکتان با اسباب بازی های صدا ساز مثل طبل و جغجغه بازی کنید.
- در مورد کاری که در حال انجام آن هستید، با کودکتان صحبت کنید.
- کودکان از الگوها و سرمشق ها در گفتار شما لذت می برند، به همین خاطر تکرار وزن ها یا بازی های بسیار مفید هستند.
- در گفتگو با کودکتان، آهنگ صدایتان را تغییر دهید. برای مثال، به او بگویید: «چه بچه خوبی!» و کلمه «چه» را با هیجان بیشتری بیان کنید یا به او بگویید: «همه رفتند» و کلمه ی «همه» را با آهنگ متفاوتی بیان نمایید.
- با کودکتان بازی قلقلک و دیگر بازی های پیش بینی پذیر مثل دالی موشه را انجام دهید.
- زمانی که در حال صحبت با کودکتان هستید، نکاتی را برای او توضیح دهید.
«۴ تا ۶ ماهگی»
- درباره ی رفتارهای کودکتان فکر کنید، به رفتارهای او نگاه کنید، روی برخی چیزها در رفتارش تمرکز کنید.
- زمانی را برای تعامل رو در رو و نزدیک با کودکتان بگذرانید.
- با اسباب بازی های صدا ساز با کودکتان بازی کنید.
- کتاب هایی را با کودکتان بخوانید، در خواندن کتاب به جای برخی شخصیت ها با صداهای متفاوت صحبت کنید.
- صداهای کودکتان را تکرار کنید و در مواردی منتظر بمانید آیا با صدای کودکانه به شما پاسخ می دهد. توجه کنید منتظر ماندن شما به همان اندازه ی تولید صداها مهم است.
- در هنگام صحبت با کودکتان، دائماً زیر وبمی صدایتان را تغییر دهید.
- به استفاده از گفتار مستقیم با کودکتان ادامه دهید.
- در اتاق خواب کودکتان، شعرهایی را با آواز بخوانید. از موسیقی در انجام این کار استفاده کنید.
- به انجام بازی های پیش بینی پذیر مثل دالی موشه و همچنین فعالیت های موزون ادامه دهید . مثلا ، در جایی آواز خواندن را با فعالیت های بدنی موزون همراه کنید.
- درباره ی اکودکتان در حال توجه به چه چیزی است، گفتگو کنید. این کار به کودک کمک می کند تا گفتار شما را بفهمود.
«۶ تا ۸ ماهگی»
- درباره ی رفتارهای کودکتان فکر کنید، به رفتارهای او نگاه کنید
- از تعاملات رو در رو و نزدیک استفاده کنید.
- بازی های دس دسی، بای بای و تاپ تاپ خمیر را با کودکتان انجام دهید.
- برای ریتم دادن به بازی، از آهنگ ۱، ۲، ۳ استفاده کنید.
- صداهای جانوران و اشیاء مثل صدای گربه، ماشین یا قطار را برای کودکتان در آورید.
- به اشیاء اشاره کنید و نام آنهارا با وزن و آهنگ متفاوت بگویید.
- برای تشویق کودکتان برای گفتن حرف «پ»در کلمه ی «پدر» از ساختن حباب با آب دهان استفاده کنید.
- در هنگام خواندن کتاب برای کودکتان به تصاویر داستان صداهایی را اضافه کنید. مثلا، سوت برای قطار.
- با اسباب بازی های موسیقایی بازی کنید.
- فرصت هایی را برای کودکتان جهت بودن و تماس با دیگران فراهم کنید.
- اجازه دهید کودکتان به کشف اسباب بازی ها، اشیاء و محیط بپردازد.
- بازی دالی موشه و سایر بازی های پیش بینی مثل «نان ببر کباب بیار»، کودک را وادار به توجه می کند و توجه و دقت او را افزایش می دهد.
«۹ تا ۱۲ ماهگی»
- به رفتارهای کودکتان نگاه کنید و رفتارهای او را تفسیر کنید.
- کودکتان را به خاطر بیان صداهایی که مانند کلمات هستند، تشویق کنید.
- به کودکتان وقتی در حال صحبت کردن است، نگاه کنید.
- برای کودکتان، کتاب بخوانید و به مطالب کتاب جزئیاتی اضافه کنید.
- برای گفتگو با کودکتان از جملات و واژه های ساده استفاده کنید.
- از کودکتان در مورد اشیاء سوال کنید، سپس او را تشویق کنید.
- زمانی که در حال انجام فعالیتی هستید، عبارات و واژه های جدید را تکرار کنید.
- برای کمک به لذت بردن کودکتان در آنچه در حال انجام یا در حال شنیدن است از تحریک حوس شنوایی، بینایی، لامسه و حرکت استفاده کنید. به عنوان مثال، آوازی را با کودکتان به صورت شاد و پویا همراهی کنید.
«۱۲ تا ۱۵ ماهگی»
- به رفتارهای کودکتان فکر کنید و به رفتارهایش نگاه کنید.
- زمانی که کودکتان در حال صحبت با شماست، به وی نگاه کنید.
- درباره ی انسان ها، اسباب بازی ها، اشیاء و فعالیت های روزانه با کودکتان صحبت کنید.
- با کودکتان در مورد چیزهایی که رخ داده و یا در حال انجام است، صحبت کنید.
- برای کودکتان کتاب بخوانید و در مورد تصاویر کتاب با او صحبت کنید.
- -کلمات ناقص کودک را با عبارت درست تکرار کنید. به عنوان مثال، اگر کودک شما می گوید: «بی بی می خواهم شما باید به او بگویید: «بیسکویت می خوای».
- گفتارتان را با سطح سنی کودک هماهنگ کنید زیرا کودک شما در این مرحله ماهرتر از گذشته شده است. به همین خاطر طول و پیچیدگی سخنانتان را افزایش دهید.
- زمانی که در حال صحبت در مورد اشیاء شناخته شده هستید، از برخی صفات و ویژگی های آن اشیاء صحبت کنید.
- در مورد آنچه کودکتان در حال انجام یا علاقه مند به انجام آن است، با وی صحبت کنید.
- اجازه دهید کودکتان بازی های غیر تعاملی (بازی های تک نفره) را انجام دهد مثل گذاشتن لگو داخل سطل، انداختن حلقه درون میله.
- - دقت و توجه کودکتان را به صدای حیوانات، اسباب بازی های صداساز، و ... جلب کنید.
«۱۵ تا ۱۸ ماهگی»
- کودکتان را زیر نظر بگیرید و توجه کنید کودک شما به کدام سمت نگاه می کند، آنگاه درباره ی آنچه که نگاه می کرده برایش صحبت کنید.
- به کودکتان وقتی که در حال صحبت با شماست، نگاه کنید.
- کارهای ساده ای را به کودکتان واگذار کنید.
- «بایدها» و «نبایدها» را به کودکتان آموزش دهید، تا با شنیدن صدای بلند کلمه ی «نه»، یا دیدن «تکان سر شما» گیج نشود.
- برای کودکتان کتاب هایی را بخوانید که واژه های اندکی در هر صفحه داشته باشند.
- اعضای خانواده را به بحث و گفتگو در مورد تصاویر کتاب تشویق کنید.
- مطالب کتاب را مرتباً برای کودکتان بازخوانی و تکرار کنید. کودکان، تکرار را دوست دارند و گاه در اثر تکرار، به تقلید از محتوای کتاب می پردازد.
- اثر تکرار، به تقلید از محتوای کتاب می پردازند.
- با کودکتان در مورد فعالیت هایی که هر روز با هم در حال انجام آنهاهستند، گفتگو کنید.
- به گفتار کودکتان با توضیح بیشتر در مورد آن مطلب، پاسخ دهید. مثلا وقتی کودک شما می گوید: «بَ بَ رَ ف»به او پاسخ دهید: «بله، بابا به اداره رفت، او عصر بر می گردد».
- در هنگام بازی، کار و کتاب خواندن، صداهای موجود در محیط را تولید کنید. مثلا، زمان حمام کردن که آب دروان پر می شود، صدای شر شر آب را تولید کنید و یا هنگام خواند کتاب، صدای هواپیمای داستان را تقلید کنید.
- به کودکتان فرصت هایی برای تمرکز و توجه بر برخی اشیاء را بدهید.
«۱۸ تا ۲۱ ماهگی»
- رفتارهای کودکتان را مشاهده و تفسیر کنید.
- در مورد فعالیت هایی که کودکتان درگیر انجام آنهااست، با وی صحبت کنید.
- به کودکتان وقتی در حال صحبت با شماست، نگاه کنید.
- دائماً در حال اصلاح گفتار کودکتان نباشید، بلکه سعی کنید کلمات را با تلفظ درست دوباره تکرار کنید.
- به کودکتان اجازه دهید خودش کتاب هایی را برای خواندن انتخاب کند.
- وقتی از منزل بیرون می روید، با کودکتان در مورد کارهایی که قصد انجام آن را دارید، صحبت کنید. به طور مثال، وقتی قصد خرید مواد غذایی را دارید، می خواهید به دیدن همسایه تان بروید، یا می خواهید یکی از فرزندانتان را از مدرسه به خانه بیاورید. تمام این موارد را برای کودکتان توضیح دهید.
- اتفاقات و رویدادهای اطراف را برای کودکتان شرح دهید.
- توجه کودکتان را به صداهای خاص و ویژه ی محیط جلب کنید.
- کودکان از خواندن شعر و اواز، و گوش دادن به آهنگ لذت می برند بنابراین، استفاده از موسیقی را در برنامه ی روزانه ی کودکتان بگنجانید.
- داستان های ساده ی تکراری را برای کودکتان بخوانید، این کار به کودک فرصت می دهد تا رفتار درست شخصیت های داستان را بفهمید.
- وقتی در حال حمام کردن کودک، پوشاندن لباس به او و ... هستید، با وی صحبت کنید. مثلا، به او بگویید. « دست هایت اینجاست» یا «پاهایت کجا رفتند؟» آهان، اینجا هستند ، تو شلوار بودند.
- نوار موسیقی مورد علاقه تان را در ضبط بگذارید، و با آن همخوانی کنید. با این کار به کودکتان نشان دهید که چگونه می تواند عاشقانه به موسیقی ، آهنگ و یا صداها گوش دهد.
«۲۱ تا ۲۴ ماهگی»
- رفتارهای کودکتان را مشاهده و تفسیر کنید.
- در مورد فعالیت هایی که کودکتان سرگرم انجام آن ها است، با وی صحبت کنید.
- وقتی کودکتان در حال صحبت با شماست، به وی نگاه کنید.
- به کودکتان اجازه دهید، تا کتاب هایی را خودش برای خواندن انتخاب کند.
- دائماً در حال اصلاح گفتار کودکتان نباشید، بلکه شکل درست کلمات را تکرار کنید.
- با کودکتان در مورد موقعیت های مختلف زندگی، کارهایی که در حال انجام آن هستید یا قصد انجام آنهارا در آینده دارید، صحبت کنید.
- با استفاده از عروسک های نمایشی و یا خیمه شب بازی، کودکتان را به ایجاد ارتباط با دیگران تشویق کنید.
- - به کودکتان اجازه دهید تا در بعضی فعالیت های خانه مشارکت کنید.
- در مود تصاویر موجود در کتاب ها و در مورد داستان هایی که در حال خواندن آنهاهستید، با وی صحبت کنید.
- کودکان از نگاه کردن و گفتگو در مورد عکس های خانوادگی لذت می برند.
- با کودکتان بازی های ساده انجام دهید و او را به انجام این بازی ها تشویق کنید. مثلا، بازی کلاغ پر.
- از گفته های خود کودک، برای توجیه او به انجام کارها استفاده کنید. مثلاٌ کودکتان به شما می گوید: «نمی خوام به حمام برم» و شما باید اینگونه جواب بدهید: «اوه، نمی خوام به حمام بری، ولی من فکر می کنم دستات و بدنت می خواهند به حمام بروند چون کثیف هستند! ما می توانیم در حمام حباب بسازیم و تو می تونی بعضی حباب ها را انتخاب کنی و ...».
-
منبع:تعلیم و تربیت استثنایی،












سلامت نیوز: رییس انجمن علمی شنوایی شناسی گفت: در صورت تشخیص به موقع کم شنوایی در نوزادان و انجام خدمات لازم، آنان میتوانند به زبان عادی تکلم و ارتباط برقرار کنند.